İnternet üzerinden verilen gerçek siparişlerin detaylarını ele geçiren dolandırıcılar, tüketicileri platform dışı IBAN transferlerine ve sahte ödeme bağlantılarına yönlendiriyor. Uzmanlar, e-ticaret sitelerindeki alışverişlerin ardından gelen ek ödeme veya fiyat farkı taleplerinin yalnızca resmi kanallar üzerinden teyit edilmesi gerektiğini bildiriyor.
Sipariş Detayları Güven Sağlamak İçin Kullanılıyor
Dolandırıcılar, e-ticaret platformlarındaki mevcut sipariş verilerine erişerek alıcılarla doğrudan iletişime geçiyor. Tüketicilerden fiyat farkı, tutar hatası veya sipariş aksaklığı gerekçesiyle platform haricindeki banka hesaplarına transfer talep ediliyor.
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, sosyal medyada sıklıkla tercih edilen IBAN ile ödeme alışkanlığının suç şebekelerince organize biçimde kullanılmaya başlandığını açıkladı. Gerçek alışveriş detaylarının bilinmesinin mağdurlarda sahte bir güven oluşturduğuna işaret eden Baki, şu ifadeleri kullandı:
“Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.”
Sahte Siteler ve Harici Ödeme Bağlantıları Riski Artırıyor
Uzmanlar, sipariş sonrasında ek ücret bildirimiyle karşılaşan kişilerin öncelikle e-ticaret platformunun resmi mobil uygulaması veya internet adresi üzerinden durumu kontrol etmesini öneriyor. Sürecin bütünüyle resmi altyapı içinde tamamlanması gerektiğinin altı çiziliyor.
Güvenli ödeme sistemlerinin isimleri taklit edilerek kopya web sayfaları tasarlandığını aktaran Baki, şu değerlendirmede bulundu:
“Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.”
Taleplerin Resmi Kanallarla Doğrulanması Gerekiyor
Tüketicilerin herhangi bir transfer yapmadan önce irtibat kuran kişinin yetkisini sorgulaması gerekiyor. İletişimin platform dışına taşınması durumunda yasal sorumluluğun tüketiciye geçeceği uyarısı yapılıyor.
Siber dolandırıcıların sosyal mühendislik yöntemleriyle tüketiciler üzerinde baskı oluşturduğunu belirten Baki, sözlerini şöyle tamamladı:
“IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar”
