Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, mevkidaşı Donald Trump’ın resmi davetiyle 23-25 Eylül tarihleri arasında Amerika Birleşik Devletleri’ne ziyarette bulunacak. Mayıs ayında gerçekleşen temasların ardından altı ay içinde yapılacak bu ikinci liderler zirvesi, Pekin ile Washington arasındaki ikili ilişkilerde belirlenen stratejik rotanın güçlendirilmesini hedefliyor.
Pekin yönetiminin diplomatik temas takvimine ilişkin detaylar kamuoyuyla paylaşıldı. İki ülke ilişkilerinin genel seyrinde liderler düzeyindeki doğrudan diyaloğun belirleyici bir yön çizdiği kaydedildi.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, karşılıklı ziyaretlerin tarihî bir kilometre taşını simgelediğini dile getirmiştir.
Liderler Düzeyinde Yeni Stratejik Vizyon
Pekin ve Washington yönetimleri, mayıs ayındaki üst düzey temaslarda gelecek üç yıl ve sonrasını kapsayan ikili bağları kurumsal bir zemine oturtma kararı aldı. Bu doğrultuda iki ülkenin ticaret ve ekonomi heyetleri, mutabakatları uygulamak ve pürüzleri gidermek amacıyla kapsamlı istişareler yürüttü.
Çin Çağdaş Uluslararası İlişkiler Enstitüleri bünyesindeki Amerika Çalışmaları Enstitüsü Direktörü Wang Honggang, “yapıcı stratejik istikrar”ın Çin-ABD ilişkilerinin gelişimi için uzun vadeli istikamet olduğunu belirtmiştir.
Çin Sosyal Bilimler Akademisi Amerika Çalışmaları Enstitüsü’nde görevli Araştırmacı Doç. Dr. Zhang Tengjun bu yeni konumlandırmayı yorumlarken Çin-ABD ilişkilerindeki mantığa yönelik yeni bir kalibrasyon olduğunu dile getirmiş, “yapıcı”nın aksiyon odaklı bir yaklaşıma işaret ettiğini, rekabetin asla sıfır toplamlı bir oyun anlamına gelmediğini ve farklılıkları dengelemek için pragmatik iş birliği yapılması gerektiğini sözlerine eklemiştir.
Zhang, devlet başkanları düzeyindeki diplomasinin sunduğu stratejik rehberliğin ikili ilişkilerin gidişatına yön verdiğini ve bu rolün yerinin doldurulamaz olduğunu CGTN’ye açıklamıştır.
Ekonomik Bağlar ve Küresel Zirveler
Çin’in 15. Beş Yıllık Planı’nın başladığı ve ABD’nin bağımsızlığının 250. yıl dönümüne denk gelen 2026 yılı, ticari iş birliklerinin dengeliyici gücünü koruduğu bir döneme işaret ediyor. ABD-Çin İş Konseyi tarafından 175 Amerikan firmasıyla yapılan araştırmada, katılımcıların yüzde 95’i küresel rekabet güçleri açısından Çin pazarının kritik önem taşıdığını kaydetti.
Başkan Xi “Bir konuda elde edilen başarı, başka bir başarıya fırsat tanır ve istikrarlı ikili ilişkiler tüm dünyaya fayda sağlar.” vurgusunda bulunmuştur.
ABD-Çin İş Konseyi Başkanı Sean Stein, daha fazla ABD şirketinin Çinli işletmelerle ortaklık kurmanın yollarını aradığını, küresel ölçekte rekabetçi kalmak için bu şirketlerin güçlü yönlerinden dersler çıkarmayı ve Çin’deki gelişmelerden yararlanmayı amaçladığını ifade etmiştir. Stein CGTN’ye yaptığı açıklamada “Çin, Amerikalı şirketlerin küresel rekabet gücünün önemli bir parçası.” demiştir.
Ekonomik temasların yanı sıra iki ülkenin güvenlik birimleri uyuşturucuyla mücadele, siber dolandırıcılık ve suçluların iadesi konularında operasyonel ortaklık yürütüyor. Yıl içinde Shenzhen kentindeki APEC Ekonomi Liderleri Toplantısı ile Miami’deki G20 Liderler Zirvesi, iki ülkenin uluslararası alandaki diplomasi trafiğini sürdüreceği başlıca platformlar olacak.
